Zaburzenie osobowości borderline

Definicja

Zaburzenie osobowości borderline to zaburzenie osobowości, w którym występują silna chwiejność emocji, trudności w relacjach, impulsywność oraz niestabilny obraz siebie. W DSM-5-TR borderline jest osobną diagnozą w grupie zaburzeń osobowości. W ICD-11 diagnozuje się zaburzenie osobowości według nasilenia, a następnie można dodać określenie borderline pattern, czyli wzorzec borderline. Objawy zwykle zaczynają się w okresie dorastania lub wczesnej dorosłości i mogą powodować duże cierpienie, ale przy odpowiednim leczeniu możliwa jest wyraźna poprawa.

Potrzebujesz pomocy?
Jesteśmy dla Ciebie 7 dni w tygodniu

Zapisz się online

Główne objawy zaburzenia osobowości borderline

  • silny lęk przed odrzuceniem lub opuszczeniem,
  • bardzo intensywne i zmienne emocje,
  • niestabilne relacje, często między idealizacją a rozczarowaniem,
  • impulsywne zachowania, np. ryzykowne decyzje,
  • niestabilny obraz siebie i swoich potrzeb,
  • przewlekłe poczucie pustki,
  • autoagresja, myśli samobójcze lub zachowania samouszkadzające.

Diagnoza

Diagnozę stawia lekarz psychiatra lub psycholog kliniczny po dokładnym wywiadzie i ocenie funkcjonowania osoby w czasie. Specjalista pyta o emocje, relacje, impulsywność, obraz siebie, historię kryzysów, zachowania autodestrukcyjne oraz ewentualne objawy współwystępujące, np. depresję, PTSD, uzależnienia lub zaburzenia odżywiania. Diagnoza zwykle dotyczy osób dorosłych, ponieważ u dzieci i nastolatków osobowość nadal intensywnie się rozwija.

Leczenie

Leczenie zaburzenia osobowości borderline opiera się przede wszystkim na psychoterapii. Najczęściej stosuje się terapię dialektyczno-behawioralną, terapię schematów, terapię opartą na mentalizacji lub inne podejścia ukierunkowane na regulację emocji i relacje. Celem leczenia jest zmniejszenie impulsywności, lepsze radzenie sobie z napięciem, ograniczenie zachowań autodestrukcyjnych i budowanie stabilniejszych relacji. Leki nie „leczą osobowości”, ale psychiatra może je zalecić przy objawach współwystępujących, takich jak depresja, lęk, bezsenność lub silne wahania nastroju. W sytuacji ryzyka samobójczego potrzebna jest pilna pomoc kryzysowa.

Potrzebujesz wsparcia psychologicznego? Umów konsultację online → feel-up.pl

Przeczytaj więcej

Powiązane hasła słownikowe:
Trauma złożona, Dysocjacja, Odporność psychiczna.

Bibliografia

  • WHO, ICD-11: Personality disorders and related traits.
  • American Psychiatric Association, DSM-5-TR: Borderline Personality Disorder.
  • NICE, Borderline personality disorder: recognition and management, CG78.
  • National Institute of Mental Health, Borderline Personality Disorder, 2024.
  • Mayo Clinic, Borderline personality disorder: Diagnosis and treatment.

Nie wiesz, która forma pomocy będzie dla Ciebie najlepsza?

To zupełnie naturalne. Skontaktuj się z nami i umów na pierwszą konsultację, podczas której wspólnie znajdziemy najlepszą ścieżkę wsparcia.

Umów się na konsultację
Zadzwoń