Trauma złożona

Definicja

Trauma złożona to reakcja psychiczna na długotrwałe, powtarzające się lub wielokrotne doświadczenia traumatyczne, często związane z przemocą, zaniedbaniem, wykorzystaniem albo brakiem bezpiecznej relacji. W ICD-11 odpowiada jej rozpoznanie complex PTSD, czyli złożone PTSD, kod 6B41; w DSM-5-TR nie ma osobnej diagnozy „complex PTSD”, a objawy są zwykle opisywane w ramach PTSD lub innych rozpoznań. Trauma złożona obejmuje objawy PTSD oraz trudności w regulacji emocji, relacjach i obrazie siebie.

Potrzebujesz pomocy?
Jesteśmy dla Ciebie 7 dni w tygodniu

Zapisz się online

Główne objawy traumy złożonej

  • natrętne wspomnienia, koszmary lub flashbacki,
  • unikanie miejsc, osób albo sytuacji przypominających traumę,
  • stałe napięcie, czujność lub poczucie zagrożenia,
  • trudność w regulowaniu emocji,
  • silny wstyd, poczucie winy lub niska samoocena,
  • wycofanie, dystans lub trudności w bliskich relacjach,
  • poczucie odrętwienia, pustki albo odłączenia od siebie.

Diagnoza

Diagnozę stawia lekarz psychiatra, psycholog kliniczny lub psychoterapeuta pracujący z traumą. Proces obejmuje dokładny wywiad dotyczący doświadczeń urazowych, objawów PTSD, regulacji emocji, relacji, obrazu siebie oraz wpływu trudności na codzienne życie. Ważne jest odróżnienie traumy złożonej od PTSD, depresji, zaburzeń osobowości, dysocjacji, uzależnień i skutków aktualnej przemocy.

Skorzystaj z pomocy naszego:

Leczenie traumy złożonej

Leczenie traumy złożonej zwykle wymaga bezpiecznej, stopniowej pracy terapeutycznej. Stosuje się psychoterapię skoncentrowaną na traumie, np. terapię poznawczo-behawioralną ukierunkowaną na traumę, EMDR lub podejścia fazowe, które najpierw wzmacniają stabilizację i poczucie bezpieczeństwa. Ważnym elementem jest nauka regulacji emocji, praca z ciałem, budowanie granic oraz odbudowa zaufania w relacjach. Farmakoterapia może pomóc przy nasilonym lęku, depresji, bezsenności lub objawach somatycznych, ale decyzję podejmuje lekarz psychiatra. Wytyczne NICE dla PTSD wskazują na znaczenie rozpoznania, oceny i leczenia objawów pourazowych u dorosłych, dzieci i młodzieży.

Potrzebujesz wsparcia psychologicznego? Umów konsultację online → feel-up.pl

Przeczytaj więcej

Powiązane hasła słownikowe:
 PTSD, Dysocjacja, Zaburzenie osobowości borderline.

Bibliografia

  • WHO, ICD-11: Complex post traumatic stress disorder, 6B41.
  • National Center for PTSD, Complex PTSD.
  • NICE, Post-traumatic stress disorder, NG116.
  • American Psychological Association, Clinical Practice Guideline for the Treatment of PTSD in Adults, 2025.
  • Cloitre M., ICD-11 complex PTSD: simplifying diagnosis in trauma populations, The British Journal of Psychiatry.

Nie wiesz, która forma pomocy będzie dla Ciebie najlepsza?

To zupełnie naturalne. Skontaktuj się z nami i umów na pierwszą konsultację, podczas której wspólnie znajdziemy najlepszą ścieżkę wsparcia.

Umów się na konsultację
Zadzwoń